     |
   |
     |
    |
|
|
 |
 |
Van een Zuidnederlandse
(?) kunstenaar omstreeks 1580, een tekening
De drie jongelingen in de vurige oven, in pen en grijze inkt, grijs
gewassen, gehoogd met witte gouache, op bruin-roze getint papier, 165 x
251 mm (inv. nr. 2003-T.30)
Uit de school
van de Deccan te Golconda omstreeks 1680-1700 een miniatuur Prins
te paard met valk op eendenjacht, in gouache gehoogd met goud op
papier; opgeplakt.- 243 x 170 mm (miniatuur), 391 x 262 mm (albumblad) (inv.
nr. 2003-T.4) Jachtscènes
waren een geliefd onderwerp onder de vorsten van de koninkrijkjes in de
Deccan. Meesterlijk is in deze miniatuur het moment weergegeven waarop
de valk op het punt staat op te vliegen om de eend in zijn vlucht aan
te vallen. De combinatie van het heldere groen van de achtergrond met
de donkerbruine kleur van het paard en het blauw van de hemel zijn typerend
voor de school van de Deccan. Amusant is de wijze waarop dienaar en hond
het galopperende paard trachten bij te houden. Op de verso van het albumblad
bevindt zich een kalligrafie van de hand van de 17de-eeuwse dichter Muhammad
Murad.
Van Alexandre-Gabriel
Decamps (Parijs 1803-1860 Fontainebleau) een tekening Gezicht
op een meer in houtskool, plaatselijk gedoezeld, 261 x 433 mm (inv.
nr. 2003-T.6)
De
uitgewerkte tekeningen van Alexandre Decamps riepen in zijn tijd zowel
bedenkingen als bewondering op. Critici beschrijven zijn aandacht voor
de kwaliteit van het papier en zijn vindingrijkheid in het ontwikkelen
van technieken die hem toelieten ‘de l’attaquer pour obtenir
des reliefs et des transparences’. Het hier getoonde blad hoort
tot een groep houtskooltekeningen waarbij detaillering is verkregen door
plaatselijk licht te gommen of te ‘doezelen’. De meeste van
deze tekeningen zijn door de kunstenaar voorzien van het karakteristieke
monogram DC, dat echter ontbreekt op onze tekening – misschien
omdat het blad een geschenk geweest zou zijn aan de kunstenaar Joseph-Nicolas
Robert-Fleury (1797-1890). De tekening is vergelijkbaar met het schilderij
Christus op het meer van Genezareth (1853, Louvre) en ademt geheel
de sfeer van de werken waartoe Decamps geïnspireerd werd door een
reis naar het Midden-Oosten in 1828 en die in de negentiende-eeuwse kunst
de mode van het ‘oriëntalisme’ inluidden.
Van Jan Harmensz.
Muller (Amsterdam 1571-1628 Amsterdam) een kopergravure Heilige
familie met musicerende engelen, naar Bartholomeus Spranger (1546-1611),
323 x 212 mm (inv. nr. 2003-P.36)
Naar aanleiding van de verwerving
van een onbekende tekening van Jan Muller (inv. nr. 2003-T.18) werd de
verzameling ook uitgebreid met twee van diens religieuze en mythologische
prenten. In de hier voorgestelde Heilige familie is de graveerstijl
van Hendrick Goltzius te herkennen, voor wie Muller in 1589 werkzaam was.
Omstreeks die tijd begon Muller ook het werk van de Vlaming Bartholomeus
Spranger in prent te brengen, die verbonden was aan het Praagse hof van
keizer Rudolf II.
De uitzonderlijke kwaliteit van de afdruk hangt samen met een prestigieuze
herkomst: de prent is afkomstig uit een achttiende-eeuws album uit de
bibliotheek van de Engelse familie Spencer. De (nu lege) band werd bij
de verwerving van de prent door Artemis Fine Arts aan de verzameling geschonken
(inv. nr. 2003-R.1). Behalve van Muller bevatte het album ook prenten
van Dürer, Goltzius, Jan Saenredam en Aegidius Sadeler.
Bibliografie: Jan
Piet Filedt Kok, The Muller dynasty, vol. I, Rotterdam 1999 (The
new Hollstein Dutch & Flemish etchings, engravings and woodcuts 1450-1700),
nr. 66II/III; voor het album: Marjorie B. Cohn et al., A noble collection:
the Spencer albums of old master prints, tent. cat. Madison (Elvehjem
Museum of Art, University of Wisconsin) etc. 1992-1993, p. 25 noot 29,
30-33
Van Norbert
Goeneutte (Parijs 1854-1894 Auvers-sur-Oise) een drogenaald Portret
van Henri Guérard, 440 x 243 mm (inv. nr. 2003-P.27)
Net als de met hem bevriende
Henri Guérard (1846-1897) was Norbert Goeneutte een kunstenaar
in de marge van het impressionisme en vooral werkzaam als graficus. Behalve
de hier getoonde prent heeft Goeneutte nog twee andere portretten van
Guérard gegraveerd. Op een ervan staat laatstgenoemde aan een etspers;
op de andere draagt hij een mondainer tenue. Maar ook op deze prenten,
zoals in de hier voorgestelde eerste staat (waarvan slechts één
ander exemplaar bekend zou zijn), herinnert het uitgesproken effect van
de drogenaald in de donkere partijen aan de bloei van de Franse etskunst
aan het einde van de negentiende eeuw en aan de bijdrage die zowel de
etser als de geportretteerde hieraan geleverd hebben. Van Guérard
is de verzameling, naast een paar prenten, ook een groot aantal brieven
rijk is.
Bibliografie: Gilbert
de Knyff, L’art libre au XIXe siècle ou la vie de Norbert
Goeneutte, Parijs 1978, p. 138, nr. 47; Norbert Goeneutte.
1854-1894, cat. tent. Pontoise (Musée de Pontoise) 1994, nr. 84I/II